Bayburt Postası - Edinilen bilgiye göre S.S. Karadeniz Sürdürülebilir Kalkınma Tarım Kadın Turizm Geliştirme Kooperatifi'ne Eylül 2025'te, Gümüşhane il Tarım ve Orman Şube Müdürlüğü’nün, 'bitkisel üretim için uygundur' görüş yazısıyla hibe desteği alan kooperatif üyesi, Barış Hacınebioğlu’nun, meyve bahçesindeki 18 kök kadim elma türleri ve ceviz ağaçlarını el motoruyla kestiği bildirildi.
Gümüşhane Tarımsal Kalkınmayı Destekleme Kurumu (TKDK) tarafından yüzde 70'i hibeli 17 milyon liralık tarımsal destekli sera için meyve bahçesinin yok edilmesi belde sakinleri tarafından tepkiyle karşılandı.
Kesilen bahçenin bitişiğindeki arazi sahibi aile yakını, "Gözümüzün önünde meyve bahçesi yok edildi. Bitkisel üretim için tarımdan izin almışlar. Ceviz, elma bitkisel üretim değil mi? Yıldız çekirdekli misket elması, demir elması, fidanları tarımdan alınan 15 yıllık ceviz ağaçları kesildi. Taşınmazları ipotek ettirip, 3 buçuk milyon lira avansı alır almaz eline hızarı alıp meyve ağaçlarını kestiler. Göbek Elması kalem aşısı yaptırdık, sayısı kırka ulaştı, ilk yaptırdığımız kalem aşılı göbek elması bu yıl ilk çiçeğini açtı. Kesilen elma ağaçları da çiçeğe durmuştu. Menşei yöreye ait bu tür, coğrafi işaret aşamasında, zirai ilaçla aynı yerde olmasını istemiyoruz. İş makineleriyle endemik türleri, tıbbi aromatik bitkileri kazıdılar. Bu katliamdır.”
Yöre sakinlerince, Hasköy Köyü’ne bağlı beldede geleneksel tarım yapıldığı, zirai ilaç kullanılmadığı bilgisinin Gümüşhane Tarım İl Müdürü Ahmet Mesut Kıraç’a defalarca söylendiği, tarım il müdürlüğünün menşei Gümüşhane “Göbek Elması” için coğrafi işaret almaları taleplerine, il müdürü Kıraç’ın, “Ben elma doktorası yaptım, göbek elmasının tek bir katma değerini söyler misiniz?” dediği öğrenildi.
Kırsalı "destekleme" değil "yıkma" kurumu
Edinilen bilgiye göre, kimyasal tarım için, hibeyi veren Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumu’nun, kurulacak 6 seraya yakın mesafedeki merek ve ahırın yıkılmasını şart koşması üzerine, yapıları yıkmak istemeyen kooperatif ortakları, sözleşme dışına çıkarak, başka yerdeki meyve bahçesinin; elma, ceviz ağaçlarını kesip, endemik, tıbbi aromatik bitkileri kazıyarak sera yeri açtığı kaydedildi. Sera yerinin bir bölümünün çakıl ve kumdan oluşan devamındaki alana başka yerden toprak taşınıp serildiği bildirildi.
Faaliyetleri arasında, “tıbbi ve aromatik bitki yetiştiriciliği” amacı olan kooperatifin, meyve bahçesinde entegre sera yeri açmak için iş makinesiyle, tıbbi aromatik bitkiler; kantaron otu, bohça otu, salep, karahindiba, damar otu, mor sümbül, endemik; yılan otu bitkilerini ezip, yerlerinden söktüğü öğrenildi.
Kırsal kalkınma mevzuatına göre yerleşim alanı dışında kalan yerlere basit sera kurulabilirken, meyve ağaçları sökülerek yerine kurulacak altı seranın entegre niteliğinde olduğu öğrenildi.
5488 Sayılı Tarım Kanunu’nun 10. maddesinde “Biyolojik çeşitlilik, genetik kaynakların korunması ve biyogüvenliğin sağlanması” ve 18. madde b) “Avrupa Birliği mevzuatı ve uluslararası taahhütler ile uyumlu olması” denmektedir. Öte yandan, meyve bahçesinde yapılan kesimin, 10 Aralık 2020 tarih ve 31330 Sayılı Resmi Gazete’de “Orman sayılmayan tapulu taşınmazların üzerindeki ağaç ve ağaççıkların faydalanılması hakkında yönetmelik Madde 8/ (5) maddesine aykırı olduğu bildirildi.
Daha önce S.S. Karadeniz Sürdürülebilir Kalkınma ve Turizm Geliştirme Kooperatifi olarak ilk kuruluş sözleşmesi 03.02.2023’te yapılan kooperatifin, 2024’te tescillenerek, 19 Haziran 2025’te, genel kurul kararıyla, 30.06. 2025’te ve 22.08.2025’te ismi iki kere olmak üzere, ortaklarının değiştirilerek, ilk kurucusu; önceden Gümüşeller Kooperatifi ortaklığı devam ederken yönetim kurulu kararıyla kooperatiften çıkarılıp, Almila Kadın Kooperatifi’ni kuran kadın girişimci Ayşegül Öznur Parlak’tan devralındığı öğrenildi. Kurulması planlanan ve vazgeçilen sera yerinin yanındaki alana, 2024’te, 500 yaban dutu fidanı dikildiği, su verilmeyen fidanların tamamının kuruduğu bildirildi.
Kırsal kalkınma mevzuatı alternatif gelir kaynaklarını bu desteklemeyi amaçlayan, Tarım ve Orman Bakanlığı ile TKDK tarafından yürütülen hibe ve destek mekanizmaları, altyapı çalışmaları, IPARD programı kriterlerine ilişkin, Avrupa Komisyonu'ndan yetki devri sürecinin devam ettiği kaydedildi.
Haber ve Fotoğraflar: Sevim Dabağ
